Przekonaj się, jak krok po kroku możesz rozbrajać stare schematy, odzyskiwać granice i budować wewnętrzną stabilność. Nie po to, by zmienić przeszłość, ale po to, by przestała sterować Twoją teraźniejszością.

Czym jest rodzinna trauma?

Rodzinna trauma to trwały ślad po trudnych doświadczeniach, które wydarzyły się w Twojej rodzinie i nadal wpływają na sposób, w jaki myślisz, czujesz i reagujesz. Nie chodzi wyłącznie o jedno dramatyczne zdarzenie. Często są to powtarzalne sytuacje: przemoc, zaniedbanie, alkoholizm, nagłe straty, długotrwały lęk, chaos emocjonalny. Takie przeżycia zapisują się w pamięci emocjonalnej, a potem przechodzą z pokolenia na pokolenie.

Możesz zauważyć, że reagujesz silniej niż inni na krytykę, konflikt lub odrzucenie. Albo że trudno Ci zaufać, odpocząć, czuć się bezpiecznie w relacji. To nie bierze się znikąd. Często Twoje ciało i psychika nauczyły się, że świat bywa niebezpieczny, a bliskość boli. Taki zapis powstaje wcześnie, jeszcze zanim potrafisz nazwać emocje.

Rodzinna trauma nie musi mieć formy jawnej przemocy. Czasem wystarczy długotrwały chłód emocjonalny, brak wsparcia, życie w napięciu. Dziecko chłonie atmosferę domu. Uczy się, czy wolno mu płakać, złościć się, prosić o pomoc. Gdy tych rzeczy brak, dorosły Ty może czuć pustkę, wstyd albo ciągłe napięcie, mimo że obiektywnie „wszystko jest w porządku”.

Taka trauma wpływa na relacje, zdrowie, pracę i sposób, w jaki traktujesz siebie. Możesz mieć skłonność do nadmiernej kontroli albo do oddawania innym całej władzy nad Twoim życiem. Możesz też brać na siebie za dużo odpowiedzialności i ignorować własne potrzeby. To nie są wady charakteru. To strategie przetrwania, które kiedyś miały sens.

Skąd biorą się rodzinne traumy?

Źródeł rodzinnych traum jest wiele i często nakładają się na siebie. Jednym z nich są dramatyczne wydarzenia: wojna, emigracja, śmierć bliskiej osoby, ciężka choroba, bankructwo. Gdy rodzice nie mieli przestrzeni na żałobę i wsparcie, przenieśli swój lęk i ból na dzieci. Nie z wyboru – z bezradności.

Innym źródłem bywa przemoc fizyczna, psychiczna lub seksualna. Takie doświadczenia niszczą poczucie bezpieczeństwa i granic. Dziecko uczy się, że bliska osoba może ranić. Potem dorosły Ty może tkwić w relacjach, które powtarzają ten schemat, bo to jedyne znane środowisko emocjonalne.

Dużą rolę odgrywa też zaniedbanie emocjonalne. Rodzic obecny fizycznie, lecz nieobecny psychicznie, nie daje dziecku lustra dla jego uczuć. Bez tego trudno nauczyć się regulacji emocji. W dorosłości możesz czuć chaos w środku, nadmiar wstydu lub lęk przed bliskością.

Czasem trauma rodzi się z tajemnic rodzinnych. Przemilczane aborcje, adopcje, samobójstwa, zdrady. Dziecko wyczuwa napięcie, lecz nie zna jego źródła. To tworzy w nim niepokój i fantazje gorsze niż prawda. Dorosły może mieć poczucie, że „coś jest nie tak”, choć nie potrafi powiedzieć co.

Wpływ mają też wzorce wychowawcze przekazywane od pokoleń. Surowość, zawstydzanie, brak czułości. Jeśli Twoi rodzice sami dorastali w trudnych warunkach, mogli nie znać innego sposobu okazywania miłości. Nie usprawiedliwia to krzywdy, ale pomaga zrozumieć jej źródło.

Wreszcie są czynniki biologiczne i społeczne. Przewlekły stres zmienia działanie układu nerwowego. Ubóstwo, brak stabilności, choroby psychiczne w rodzinie zwiększają ryzyko traumy. To realne obciążenia, nie słabość.

Dobra wiadomość jest taka: to, co zostało zapisane w Twoim układzie nerwowym, da się stopniowo zmieniać. Świadomość mechanizmów to pierwszy krok. Praca z terapeutą, budowanie bezpiecznych relacji, nauka regulacji emocji i dbanie o ciało pomagają odzyskać wpływ na własne życie. Nie zmienisz przeszłości, możesz jednak zmienić to, jak funkcjonujesz dzisiaj.

Jak traumy wpływają na rodzinę?

Trauma w rodzinie nie zostaje zamknięta w jednej osobie. Ona rozlewa się po całym systemie. Zmienia sposób komunikacji, role domowe, granice i atmosferę. Nawet jeśli nikt o niej nie mówi, każdy ją czuje.

Możesz dorastać w domu, w którym panuje cisza zamiast rozmów. Konflikty nie istnieją oficjalnie, ale napięcie wisi w powietrzu. Uczysz się, że lepiej nie zadawać pytań i nie pokazywać emocji. W dorosłości możesz unikać konfrontacji i tłumić złość, aż wybuchniesz w najmniej odpowiednim momencie.

W innych rodzinach trauma prowadzi do chaosu. Jednego dnia jest bliskość, drugiego chłód lub agresja. Brakuje przewidywalności. Dziecko nie wie, czego się spodziewać. Dorosły Ty może wtedy żyć w ciągłej gotowości bojowej, mieć trudność z odpoczynkiem i czuć, że zawsze „coś zaraz się stanie”.

Trauma zmienia też role. Jedno dziecko staje się opiekunem rodzica. Inne bierze na siebie funkcję mediatora albo kozła ofiarnego. Te role zostają z Tobą na lata. Możesz mieć poczucie, że Twoja wartość zależy od tego, ile dajesz innym i jak bardzo się poświęcasz.

W relacjach partnerskich często widać echo domu rodzinnego. Wchodzisz w związki, które przypominają to, co znasz. Albo z kimś chłodnym emocjonalnie, albo z kimś wybuchowym. Nie dlatego, że tego chcesz. Dlatego, że Twój układ nerwowy uznaje to za „normalne”.

Trauma wpływa też na zdrowie. Przewlekły stres osłabia odporność, podnosi poziom kortyzolu, nasila bóle głowy, problemy jelitowe, bezsenność. Twoje ciało pamięta więcej, niż Ci się wydaje.

Jak porazić sobie z rodzinnymi traumami?

Nie zmienisz swojej rodziny, ale możesz zmienić siebie. To nie jest egoizm – to odpowiedzialność za własne życie.

Pierwszy krok to nazwanie tego, co było. Bez minimalizowania. Bez „inni mieli gorzej”. Jeśli coś Cię raniło, to było realne. Uznanie własnego bólu porządkuje wewnętrzny chaos.

Kolejny krok to zrozumienie swoich reakcji. Zadaj sobie pytanie: w jakich sytuacjach reagujesz zbyt mocno, uciekasz albo zamierasz? To są ślady dawnych doświadczeń. Gdy je rozpoznasz, przestaniesz traktować siebie jak problem. Zobaczysz w sobie kogoś, kto długo próbował przetrwać.

Bardzo pomaga praca z terapeutą, który zna temat traumy. Taka osoba pomoże Ci regulować emocje, budować granice i rozbrajać stare schematy. Terapia to nie słabość. To trening układu nerwowego.

Równie ważna jest praca z ciałem. Oddychanie przeponowe, spokojny ruch, joga, spacery, sen. To brzmi banalnie, ale bez tego Twoja psychika nie ma szans na stabilność. Najpierw bezpieczeństwo w ciele, potem zmiany w myśleniu.

Ucz się stawiać granice. Nie musisz ratować wszystkich. Nie musisz tłumaczyć się z każdej decyzji. Masz prawo do odmowy, ciszy i dystansu. Nawet wobec rodziny.

Buduj nowe doświadczenia relacyjne. Szukaj ludzi, przy których czujesz spokój, a nie napięcie. To powoli przepisuje Twój wewnętrzny „model relacji”.

Na końcu przychodzi żałoba. Po tym, czego nie dostałeś: bezpieczeństwa, czułości, wsparcia. To boli, ale dopiero po tej stracie możesz naprawdę ruszyć dalej. Nie naprawisz przeszłości. Możesz jednak sprawić, że przestanie rządzić Twoim teraźniejszym życiem.

Artykuł Jak poradzić sobie z rodzinnymi traumami? pochodzi z serwisu Poradnia COtam?.

Czym jest tanatofobia? Rodzaje lęku przed śmiercią

Tanatofobia to lęk przed śmiercią. To nie jest nic nowego – mnóstwo ludzi boi się śmierci. Strach ten towarzyszy ludziom tak naprawdę od zarania dziejów. Ludzki umysł jest już tak skonstruowany, że najbardziej przeraża to, co jest nieznane. A trudno o coś bardziej nieznanego i obcego niż śmierć – z tej podróży w końcu nikt nie wrócił. Istnieją systemy filozoficzne i religijne, które mają na celu wyjaśnić i oswoić śmierć, dać pocieszenie w godzinie próby, jednak brakuje dowodów na to, co dzieje się potem. Śmierć jest więc obcym terytorium, dlatego ludzie się jej obawiają.

Tanatofobia to nie jest zwykły lęk przed śmiercią. To lęk przewlekły i nieproporcjonalnie duży. Dotyczy tak śmierci, jak i samych myśli związanych ze śmiercią. Osoby dotknięte tanatofobią bardzo często odczuwają silny lęk, gdy myślą o śmierci swojej lub kogoś ze swojego bliskiego grona.

Tanatofobia należy do grona fobii specyficznych, a te są jednym z rodzajów zaburzeń lękowych. Jej przyczyny mogą być najróżniejsze -od wierzeń i przekonań przez lęk o własne zdrowie po efekt innych zaburzeń psychicznych, w tym zaburzeń obsesyjno-kompulsywnych.

Objawy tanatofobii mogą być naprawdę bardzo różne. Osoba dotknięta tą fobią może dostawać nawet ataków paniki na samą myśl o śmierci własnej lub kogoś bliskiego. Może za wszelką cenę starać się unikać wszystkich rozmów związanych ze śmiercią, wizyt na cmentarzach, uczestnictwa w pogrzebach. Może też starać się unikać sytuacji, które w jej mniemaniu mogą doprowadzić do śmierci, co może bardzo poważnie zaburzać funkcjonowanie w życiu codziennym. Taka osoba bowiem może bać się wchodzić do wody, prowadzić samochód, jeździć komunikacją publiczną, a w skrajnych przypadkach nawet wychodzić z domu – w końcu wypadki mogą się zdarzyć w każdym momencie życia nawet osobom pieszym. Może też starać się za wszelką cenę zabezpieczyć dom, jeśli jest przekonana, że śmierć może czyhać na każdym kroku.

Nie zawsze osoby z tanatofobią unikają rozmów o śmierci czy myślenia o niej. Czasami mogą wykazywać ogromne zainteresowanie wszystkim, co związane ze śmiercią, rytuałami pogrzebowymi w różnych kulturach i zwyczajami żałobnymi.

Trudność w zaakceptowaniu własnej śmiertelności może doprowadzić do rozwoju depresji i wielu innych zaburzeń psychicznych.

Tanatofobia nie jest zaburzeniem jednolitym, więc nie u każdego objawia się w dokładnie ten sam sposób. Tanatofobia może wynikać też z różnych aspektów śmiertelności – w końcu lęk to bardzo indywidualna kwestia i każdy przeżywa go zupełnie inaczej. A jakich aspektów może dotykać lęk przed śmiercią?

Strach przed nieznanym

To, co nieznane i niezbadane zawsze wzbudza lęk i to zupełnie normalne. W końcu ludzie zdecydowanie bardziej wolą to, co znane. Istnieje nawet stare angielskie przysłowie „better the devil you know than the devil that you don’t know”, czyli „lepszy diabeł, którego znasz od tego, którego nie znasz”. A śmierci przecież nikt nie zna. To podróż, z której się już nie wraca.

O śmierci wiele napisano, wiele osób doświadczało cudzej śmierci, rozmyślało o niej, towarzyszyło komuś w ostatniej drodze – to wszystko też naturalna część życia. Jednak o samej śmierci, o tym, co dzieje się potem, co dzieje się w mózgu człowieka w samej chwili śmierci – tego wszystkiego nikt nie wie na pewno. A skoro jest to nieznane i nie da się tego zbadać to naturalne jest, że wzbudza lęk. Zbyt silny i paraliżujący może jednak znacząco utrudnić życie.

Dlatego warto poszukać pomocy – wsparcie osób najbliższych, udział w terapii czy poznanie technik relaksacyjnych może bardzo pomóc. Są też osoby, którym pomaga zdobycie większej kontroli. Nie uda Ci się zapanować nad śmiercią, ale możesz panować nad swoim życiem – a to oznacza, że możesz wprowadzić w życiu zmiany, które pozwolą Ci przygotować się i zaakceptować własną śmiertelność. Może to być spisanie testamentu – uporządkowanie spraw finansowych może przynieść dużą ulgę.

Strach przed bólem i chorobą

Czasami ludzie nie boją się samej śmierci jako takiej. Czują jednak bardzo silny lęk przed tym, co ze śmiercią jest związane – ból, choroba, niedołężność, konieczność polegania na pomocy innych w najprostszych sprawach. Świadomość tego, że można ostatnie chwile życia spędzić w wielkim bólu, zmagając się z silną, wyniszczającą chorobą i byciu jednostką absolutnie zależną od innych może być niezwykle obciążające psychicznie.

Żywe istoty zdolne odczuwać ból robią wszystko, by go uniknąć. Jednak niektóre choroby sprawiają, że jest on nieunikniony, może być tylko chwilowo tłumiony. A to budzi ogromne przerażenie. Sama świadomość bólu i ciężkiej choroby może bardzo źle oddziaływać na psychikę.

Nie masz wpływu na to, co będzie. Jednak możesz postarać się ten lęk oswoić i na przykład zadbać o siebie. Zdobyć wiedzę na temat zdrowia, lepszego sposobu odżywiania czy uprawiania sportu tak, by przynosił największe zdrowotne korzyści.

Warto też pamiętać o regularnych badaniach lekarskich – szybko wykryta choroba to taka, z którą można sobie radzić w sposób bardziej efektywny. Nie ignoruj kwestii zdrowotnych. Każdy kiedyś umrze, jednak są sposoby na dbanie o to, by organizm jak najdłużej pozostawał w najlepszym stanie.

Niektórzy ludzie, którzy obawiają się bólu i choroby starają się koić lęk poprzez wolontariat w hospicjach i opiekę paliatywną nad pacjentami. Inni szukają ukojenia w zdobywaniu wiedzy na temat zdrowia i sposobów leczenia, a jeszcze inni wybierają techniki relaksacyjne czy podejmują psychoterapię.

Strach o byt rodziny

Śmierć to coś, co odbija ogromne piętno na całej rodzinie. Strach o byt rodziny jest więc czymś naturalnym, co nie znaczy, że należy się godzić na to, by utrudniał życie. Ten strach szczególnie silny jest u jedynych żywicieli rodziny, samotnych matek i ojców. U wszystkich osób, które czują, że tylko one są w stanie dbać o swoją rodzinę i zapewnić im godny byt. Wizja śmierci przeraża takie osoby, bo boją się zostawić rodzinę samą sobie. Czują się za nią odpowiedzialni i myśl, że mogliby popaść w nędzę i niedolę z powodu śmierci, jest dla nich nie do zniesienia.

Strach o byt rodziny może być bardzo silny, wręcz paraliżujący. Czasami ludzie, którzy są nim dotknięci, w ogóle nie decydują się na założenie rodziny, tak się boją czarnych scenariuszy, które sami sobie piszą we własnej głowie. Strach ten może być spowodowany podobnymi przeżyciami i traumami z dzieciństwa – sytuacją, w której jeden z rodziców umarł, a drugi nie był w stanie zadbać o siebie i rodzinę tak, jak należy.

Nie warto jednak rezygnować z rodziny. Każdy strach można oswoić i zmniejszyć, ten również. Warto zadbać zatem o stan finansów. Odpowiednio wcześnie spisać testament, założyć konto oszczędnościowe i budować swoistą poduszkę finansową. Świadomość tego, że odkłada się pieniądze na przyszłość może przynosić dużą ulgę. Warto też inwestować w wykształcenie dzieci – ludzie dobrze wykształceni, którzy są fachowcami w jakiejś dziedzinie mają ogromną szansę na to, by odnieść duży sukces i zabezpieczyć swoją przyszłość na długie lata.

Strach o życie wieczne

Niektórzy ludzie mogą znajdować pociechę w myśli o życiu wiecznym i to niezależnie od wyznawanej religii. Wyznawcy judaizmu wyznają wiarę w raj ziemski i raj niebiański, katolicy i protestanci znają koncept raju, muzułmanie wierzą w „dżannę” – co dosłownie można przetłumaczyć jako „ogród” i odnosi się do koncepcji raju po śmierci. Buddyści z kolei wierzą w karmę i reinkarnację, wierząc, że śmierci tak naprawdę nie ma i jest to podróż pomiędzy kolejnymi wcieleniami.

Istnieje wiele osób, dla których świadomość, że po śmierci istnieje jakieś życie jest dużą otuchą, która koi strach przed śmiercią. Z drugiej strony jednak istnieje wiele osób, które boją się tego, co może stać się po śmierci. W końcu poza rajem istnieje też koncept piekła, rozumianego i nazywanego różnie w różnych systemach wiary. Nawet buddyści mogą się bać tego, co będzie po śmierci – nie jest bowiem powiedziane, że kolejne wcielenie będzie lepsze od poprzedniego, co może wzbudzać sporo lęku. Część protestantów z kolei, w tym kalwini, wierzą w predestynację, czyli system, według którego uczynki ludzkie – dobre i złe – nie mają żadnego znaczenia, bo ludzie są z góry predestynowani – czyli przeznaczeni – do piekła lub raju i nic nie mogą zrobić, by to zmienić. Świadkowie Jehowy z kolei boją się Armagedonu i tego, że ich najbliżsi – osoby, które nie należą do tego zgromadzenia – zginą i nie powrócą do życia.

Dlatego religia może być zarówno źródłem strachu, jak i pociechy. Jeśli jesteś osobą wierzącą i wizja życia wiecznego napawa Cię poczuciem winy i strachu przed karą możesz spróbować rozmowy z osobą duchową z Twojego wyznania. Możesz też podjąć psychoterapię.

Strach przed śmiercią dziecka

Dzieci nie powinny umierać przed rodzicami – to zaburza naturalną kolej rzeczy i jest olbrzymią tragedią. Każda śmierć dziecka jest czymś absolutnie strasznym i niewyobrażalnym. Bycie rodzicem to otworzenie się  na całą gamę nowych lęków i koszmarów. Każdy dobry, kochający rodzic chce dla dziecka bowiem jak najlepiej, a myśl o jego przedwczesnej śmierci może bardzo mocno oddziaływać na umysł. Ten lęk może być tym większy, im bardziej problematyczny był poród, czy im więcej problemów zdrowotnych ma lub miało dziecko. Rodzice zawsze martwią się o swoje dzieci, to część bycia rodzicem. Jednak nie można pozwolić, by ten lęk unieszczęśliwiał dziecko i zamykał je pod kloszem w czterech ścianach.

Dbanie o dziecko, zdrowa i mądra miłość to też otworzenie się na to, że dziecko pewnego dnia zechce prowadzić własne życie i nie może spędzić go w czterech ścianach tylko z rodzicami. To może być trudne dla rodziców, którzy zmagają się z bardzo silnym lękiem przed śmiercią dziecka, jednak dla dobra dziecka warto poszukać fachowej pomocy i oswoić ten lęk.

Jak radzić sobie z tanatofobią?

Choć strach przed śmiercią jest czymś naturalnym, tak tanatofobia może bardzo mocno utrudniać życie, dlatego warto nauczyć sobie z nią radzić w zdrowy sposób. Nie można dać się pochłonąć swoim lękom – to może wywołać szereg innych problemów psychicznych – zaburzeń depresyjnych, zaburzeń obsesyjno-kompulsywnych, rozwoju toksycznych relacji i wielu innych. Dlatego warto znaleźć zdrowy sposób na oswojenie tego, co nieznane i zmniejszenie strachu przed śmiercią. Im wcześniej pogodzisz się ze swoją śmiertelnością, tym lepiej.

Bardzo dobrym pomysłem jest podjęcie terapii. To pozwoli Ci zrozumieć skąd tak naprawdę bierze się Twój strach przed śmiercią, gdzie jest jego pierwotne źródło. Gdy już je poznasz będziesz mógł skupić się na przepracowaniu swoich problemów, co finalnie doprowadzi do zmniejszenia strachu przed śmiercią. Podczas psychoterapii możesz też nauczyć się technik relaksacyjnych i innych sposobów na radzenie sobie ze stresem, co też może być bardzo przydatne w radzeniu sobie z lękiem.

Artykuł Tanatofobia – jak radzić sobie z lękiem przed śmiercią? pochodzi z serwisu Poradnia COtam?.

Czym jest trauma relacyjna?

Traumą relacyjną jest uraz psychiczny spowodowany przez powtarzające się wydarzenia, występujące zwykle w kontekście bliskiej relacji. Do przyczyn takiego urazu zalicza się: emocjonalne zaniedbanie, nadużycie emocjonalne (np. umniejszanie, dokuczanie, groźby słowne), przemoc fizyczna, molestowanie lub nadużycie seksualne.

Przeżycie takich doświadczeń istotnie odbija się na zdrowiu psychicznym i fizycznym. Osoby, które cierpią z powodu traumy relacyjnej, często cierpią na choroby przewlekłe (np. choroby układu oddechowego, cukrzycę), mają trudności z odczytywaniem swoich emocji i ich regulacji, są mniej odporne na stres, rzadko znajdują w sobie poczucie wewnętrznego spokoju i szczęścia, często cierpią z powodu głębokiego poczucia osamotnienia i wewnętrznej pustki, mają duże problemy z nawiązywaniem i utrzymywaniem bliskich relacji. Wiele osób, które cierpi z powodu skutków traumy relacyjnej nie ma świadomości, że to właśnie bardzo trudne (najczęściej wczesne) doświadczenia bliskiej relacji mają tak duży wpływ na ich życie. Często takie osoby obwiniają siebie, że sobie nie radzą w życiu i wstydzą się swojego cierpienia. Następstwa traumy relacyjnej w niektórych przypadkach zamieniają się w lęk, depresja czy żałobę.

Korzenie traumy relacyjnej najczęściej leżą w dzieciństwie, w okresie którego często nawet nie pamiętamy. Właśnie najwcześniejsze relacje najsilniej kształtują naszą strukturę psychiki.

Wczesnodziecięca trauma relacyjna.

Niemowlęta i małe dzieci są szczególnie podatne na traumę. Ich życie i komfort jest całkowicie zależny od ich opiekunów. Tak młode istoty nie potrafią same zaspokoić swoich potrzeb ani regulować swojego afektu. Kiedy potrzeby dziecka są niezaspokojone, zaczyna ono płakać. Jest to sygnał dla opiekunów, że dziecku czegoś potrzeba. Niestety opiekunowie z różnych powodów nie zawsze są w stanie zaspokoić potrzeb dziecka. Dziecko zostawione same w swoim stanie silnego negatywnego afektu jest przerażone i bezsilne. Jeśli do takiej sytuacji dochodzi zbyt często lub gdy dziecko pozostaje zbyt długo same w stanie silnej frustracji, dziecko przeżywa traumę w relacji z opiekunem. Często widać to w pierwszych latach edukacji, gdzie nasze dziecko nie chce iść do szkoły. W sytuacji ciężkiego bądź długotrwałego negatywnego afektu takie przerażone niemowlę ma dwie opcje do wyboru: albo zaczyna się jeszcze bardziej aktywizować, aby zwrócić na siebie uwagę, albo się poddaje. W pierwszym przypadku dziecko uczy się, że świat jest zagrażający i że musi walczyć o poczucie chwilowej bliskości. W drugim przypadku, niemowlę uczy się że jest same w zagrażającym świecie, że nie może na nikogo liczyć. Takie dziecko często prezentuje się jako niezmiernie grzeczny maluch, który prawie nigdy nie płacze. Tak silny stres w obu przypadkach ma niezmierny wpływ na system nerwowy dziecka i między innymi przyczynia się do problemów z regulacją emocji w dalszym życiu.

Nie tylko niemowlęta ale również i starsze dzieci są bardzo podatne na doznanie urazu traumatycznego w relacji z opiekunami. Tak zwane awersyjne doświadczenia w dzieciństwie narażają malucha na duże ryzyko przeżycia traumy.

Do awersyjnych doświadczeń z dzieciństwa zalicza się:

1. Powtarzające się dręczenie fizyczne

2. Powtarzające się dręczenie psychiczne

3. Molestowanie seksualne

4. Obecność członka rodziny uzależnionego od alkoholu lub substancji psychoaktywnych

5. Obecność członka rodziny oskarżonego o przestępstwo

6. Członek rodziny z silną depresją, jawną chorobą psychiczną, umieszczony w zakładzie zamkniętym lub z tendencjami samobójczymi

7. Matka doświadczająca przemocy

8. Obecność tylko jednego rodzica lub brak rodziców

9. Zaniedbanie fizyczne

10. Zaniedbanie emocjonalne

Dzieci w przeciwieństwie do dorosłych nie posiadają jeszcze całej gamy mechanizmów obronnych aby sobie radzić w trudnych sytuacjach. Ich psychika jest jeszcze bardzo wrażliwa. Gdy dzieje im się krzywda często odcinają się emocjonalnie od tego czego nie mogą znieść, uciekają w świat fantazji, uwalniają się przez chwilę od bodźców świata zewnętrznego i skupiają się na świecie wewnętrznym. Można powiedzieć , że jest to strategia obronna ostatniego ratunku. Dziecko uczy się, że jedynym sposobem na poradzenie sobie z trudną sytuacją, jest ucieczka przed emocjami a nie ich regulacja. Przy sprzyjających warunkach dla zdrowego rozwoju, dziecko uczy się od swoich opiekunów, że ma ono wpływ na to jak się czuje. Uczy się rozumieć i nazywać emocje poprzez obserwacje i naśladowanie. Upraszczając można powiedzieć, że takie dziecko uczy się jak żyć. Dziecko, które było skazane na wczesne przeżycia traumatyczne, ma jedynie szanse nauczenia się jak przetrwać. Mechanizmy obronne takiego dziecka w postaci odcięcia się od przykrych emocji, stają się trwałym nawykowym sposobem na radzenie sobie w życiu dorosłym. Niestety takie mechanizmy radzenia sobie długoterminowo potęgują cierpienie.

Trauma relacyjna – leczenie traumy

Dobra wiadomość jest taka, że skutki traumy relacyjnej można wyleczyć. Niestety wymaga to długoterminowej pracy pod opieką wyspecjalizowanego psychoterapeuty. Cierpienie związane z traumą relacyjną jest często głęboko zakorzenione w osobowości dotkniętych. Można powiedzieć, że ich osobowość jest zorganizowana wokół nieprzepracowanej traumy.

Dlatego celem terapii jest przepracowanie traumy i dzięki temu odzyskanie wewnętrznej równowagi, stabilizacji i poczucia bezpieczeństwa.

Doświadczony terapeuta pomoże pacjentowi zbudować pełną świadomość i akceptacje siebie oraz umiejętność zaopiekowania się sobą. Pacjent nauczy się konstruktywnie regulować swoje emocje jak i poprawnie odczytywać emocje innych, co pozytywnie wpłynie na nawiązywanie oraz utrzymywanie bliskich relacji.

Po udanej terapii pacjent poczuje znaczący wzrost jakości życia, w tym przede wszystkim:

– bardziej satysfakcjonujące relacje z bliskimi

– wierszą świadomość i akceptację siebie

– większy spokój wewnętrzny

– większą odporność na stres bądź trudne emocje

– mniej dolegliwości fizycznych

Artykuł Trauma relacyjna – co to jest? pochodzi z serwisu Poradnia COtam?.