Terapia poznawczo-behawioralna

terapia poznawczo behawioralna
Kategoria bloga:

Terapia poznawczo-behawioralna od lat słynie jako jedna z najbardziej skutecznych metod terapii. Jest też jedną z najszerzej przebadanych metod – tak pod kątem swojej skuteczności, jak i pod względem wykorzystywanych w niej metod. W czym tkwi sekret terapii poznawczo behawioralnej? Skąd się wzięła? W jakich okolicznościach jest stosowana? Sprawdź, co warto wiedzieć na jej temat.

Na czym polega terapia poznawczo-behawioralna?

Terapia poznawczo-behawioralna została opracowana przez amerykańskiego psychiatrę, Aarona Becka, w latach 60. XX wieku. W chwili, gdy była jeszcze nowością, wprowadzana była wyłącznie jako element terapii, która ma na celu wyleczenie pacjenta z depresji. Z biegiem czasu jednak okazało się, że przynosi równie dobre rezultaty także w sytuacji, gdy pacjent zmaga się z szeregiem innych problemów. Jej skuteczność szybko wyprzedziła początkowe założenia, przez co terapia poznawczo-behawioralna szybko została uznana za bardzo uniwersalną, a przy tym także niezwykle skuteczną formę terapii.

U podstaw terapii poznawczo-behawioralnej leży pewne, w zasadzie dość proste, założenie. Zgodnie z nim należy przyjąć, że istnieje wzajemne oddziaływanie na siebie zachowania człowieka, jego myśli i emocji. Wszystkie te elementy wpływają na siebie i tworzą określone wzorce zachowań. Wśród nich jednak nie wszystkie są tymi prawidłowymi i pożądanymi.

Człowiek podczas całego swojego życia wystawiony jest na mnóstwo bodźców, odczuwa emocje i jest świadkiem lub uczestnikiem wydarzeń, które pozostawiają ślad w jego psychice, myślach, emocjach i zachowaniu. Zdarza się też, że uczy się kopiować pewne zachowania od innych, nierzadko reaguje też w sposób automatyczny i wyuczony w przeszłości, nie zdając sobie nawet z tego sprawy. Tak samo nie zdaje sobie często sprawy, że można reagować w zupełnie inny sposób, a jego zachowanie może być raniące i destrukcyjne dla niego samego i wszystkich osób w jego najbliższym otoczeniu.

Zadaniem terapii poznawczo-behawioralnej jest uświadomienie tej prawidłowości. To właśnie podczas jej trwania człowiek uczy się, że jego zachowanie wynika z określonego wzorca. Często bez pomocy z zewnątrz bardzo trudno jest wyjść z wypracowanych przez siebie ram postrzegania świata, bo jest to uważane za coś naturalnego – dlatego terapeuta podczas sesji w nurcie poznawczo-behawioralnym ma za zadanie pomóc pacjentowi dokonać pewnej dekonstrukcji własnych założeń. To pozwoli zrozumieć, że każde zachowanie jest związane z przeżyciami, emocjami i własnym bagażem doświadczeń i nie jest czymś uniwersalnym dla ogółu ludzkiego.

W ten sposób dużo łatwiej będzie zmierzyć się z wypracowanymi przez siebie zniekształconymi obrazami rzeczywistości i zastąpienie ich tymi prawidłowymi.

W ogólnym założeniu terapię poznawczo-behawioralną można podzielić na dwie części. Część poznawcza, która polega na odkryciu bodźca, który jest odpowiedzialny za niewłaściwą reakcję. Część behawioralna natomiast ma za zadanie wyuczyć nowych, prawidłowych wzorców zachowań, które wyprą te nieprawidłowe.

W procesie terapii pacjent przy pomocy psychoterapeuty uczy się rozróżniać stałe elementy, które stoją za jego zachowaniem. Pierwszym z nich jest bodziec, czyli czynnik, który wyzwala określoną, wypracowaną reakcję. Wraz z bodźcem w grę wchodzą także konkretne myśli, które wzbudza dana sytuacja, a także określone, odczuwane w danym momencie emocje i fizyczne odczucia, które są bezpośrednim rezultatem myśli. Na końcu przychodzi określone działanie.

Psychoterapia w nurcie poznawczo-behawioralnym uczy zauważać te zjawiska, nazywać je i zamieniać na zupełnie inne wzorce zachowań.

Terapia poznawczo-behawioralna jest ceniona też za to, że przynosi rezultaty w relatywnie krótkim czasie. Pełen cykl terapeutyczny może trwać od sześciu tygodni do sześciu miesięcy. Może to wydawać się nadal dość długim okresem czasu, ale dla porównania warto zdawać sobie sprawę z tego, że istnieją o wiele dłuższe rodzaje terapii – na przykład terapia w nurcie psychosomatycznym może trwać nawet przez okres kilku lat. Spotkania najczęściej odbywają się raz lub dwa w tygodniu i trwają po sześćdziesiąt minut. 

Spotkania podczas terapii utrzymanej w nurcie poznawczo-behawioralnym mogą odbywać się jako cykl spotkań indywidualnych lub grupowych – na przykład podczas terapii małżonków lub całych rodzin.

Dla kogo jest terapia poznawczo-behawioralna?

Niegdyś terapia poznawczo-behawioralna była stosowana wyłącznie przy leczeniu depresji. Szybko jednak zauważono, że przynosi doskonałe rezultaty także w leczeniu innych problemów. Współcześnie jest z powodzeniem stosowana w bardzo szerokim spektrum. Jest szczególnie polecana osobom, które mierzą się z:

  • Depresją
  • Fobiami, również z fobią społeczną
  • Nadmiernym stresem
  • Zespołem Stresu Pourazowego
  • Stanami lękowymi
  • Nerwicami
  • Bulimią
  • Anoreksją
  • Atakami paniki
  • Zaburzeniami kompulsywno-obsesyjnymi
  • Zaburzeniami snu
  • Zaburzeniami osobowości
  • Schizofrenią
  • Depresji poporodowej

Stosowana jest w przypadku osób dorosłych, a także dzieci i młodzieży. Bywa również używana jako nurt psychoterapii wykorzystywany w procesie resocjalizacji więźniów.

Terapia poznawczo-behawioralna w Warszawie

Jeśli czujesz, że potrzebujesz pomocy lub znasz kogoś, kto skorzystałby na terapii poznawczo-behawioralnej, rozejrzyj się dookoła siebie. Terapia behawioralno-poznawcza w Warszawie prowadzona jest także w naszych poradniach, które zlokalizowane są na warszawskim Bemowie, Targówku, Wilanowie i w dzielnicy Włochy.

Psychoterapia w nurcie poznawczo-behawioralnym prowadzona przez naszych specjalistów jest w stanie pomóc osobom dorosłym, a także dzieciom i młodzieży.

Terapia prowadzona jest w cyklu spotkań i może być częścią terapii indywidualnej lub grupowej – na przykład terapii dla par lub rodzinnej. 

Daj sobie szansę na lepsze życie – dzięki terapii będziesz w stanie zrozumieć, że wszystkie Twoje czyny i reakcje nie biorą się znikąd, tylko są efektem doświadczeń nagromadzonych w ciągu całego życia. To pozwoli Ci je nie tylko zrozumieć, ale też zmienić i zastąpić niewłaściwe wzorce tymi lepszymi.

Terapia poznawczo-behawioralna online

Podczas trwania terapii poznawczo-behawioralnej bardzo duże znaczenie ma kontakt pacjenta z psychoterapeutą. Psychoterapia jest skuteczna wtedy, gdy pacjent jest w stanie się otworzyć i szczerze rozmawiać o swoich emocjach, przeżyciach i doświadczeniach. Nieśmiałość, wstyd czy problemy z mówieniem o sobie – wszystko to jest przeszkodą w osiągnięciu sukcesu na terapii. Dobry terapeuta jednak jest w stanie poradzić sobie z tymi przeszkodami i dostosować formę terapii do konkretnego przypadku.

Niektórym ludziom łatwiej jest się otworzyć, gdy rozmawiają z kimś twarzą w twarz. Inni natomiast czują się znacznie lepiej i swobodniej, gdy są bezpiecznie ukryci za ekranem komputera. Właśnie dla tej drugiej grupy osób stworzona została możliwość odbywania terapii poznawczo-behawioralnej drogą online.

Internet nadal daje możliwości wykorzystywania technik stosowanych przy terapii poznawczo-behawioralnej. Terapeuta nadal może korzystać z dialogu sokratejskiego – czyli zadawania pytań pacjentowi, czy korzystać z metod rozproszenia uwagi czy jej przenoszenia. Dlatego terapia poznawczo-behawioralna odbywana w trybie online jest tak samo pełnowartościowa jak ta odbywana tradycyjnie.

Udostępnij: